Η αυτοεικόνα μας σχετίζεται άμεσα με τον αυτοσεβασμό, την αξία του εαυτού σου, την αυτοπεποίθηση, και την ικανοποίηση που βιώνεις με τον εαυτό σου. Είναι σημαντικό να αποδέχεσαι άνευ όρων τον εαυτό σου για ότι είναι και όχι να τον αξιολογείς με βάση προσωπικά ή επαγγελματικά επιτεύγματα ή ακόμα για το πως σε κρίνουν οι γύρω σου. Στην πραγματικότητα ο αυτοσεβασμός προκύπτει πάντα από το πως βλέπεις εσύ τον εαυτό σου και όχι από την αποδοχή των άλλων ανθρώπων (Ellis, 1994).
Το να προσπαθείς να ενισχύσεις την αυτοπεποίθησή σου μπορεί να θεωρηθεί ένας υγιής στόχος. Ωστόσο, αν εστιάσεις στο πως να κατακτήσεις περισσότερα επιτεύγματα σε επαγγελματικό ή και προσωπικό επίπεδο για να νιώσεις πιο σημαντικός ή ακόμα αν αναζητάς μέσω των επιτευγμάτων σου την αποδοχή των γύρω σου, αυτό μπορεί να σε οδηγήσει στο να νιώθεις την αυτοπεποίθησή σου να μειώνεται ή ακόμα και στο να νιώθεις κατάθλιψη (Borcherdt, 1989).
Η αυτοαποδοχή είναι η σταθερή αποδοχή του εαυτού και η άρνηση του να δίνεις μια γενική βαθμολογία στον εαυτό σου χρησιμοποιώντας λέξεις όπως “ανάξιος” ή “τέλειος”.
Αν και η εικόνα εαυτού και η αυτοαποδοχή θεωρούνται παρόμοιοι όροι, προτιμώ να χρησιμοποιώ τον όρο αυτοαποδοχή. Η αυτοαποδοχή είναι η σταθερή αποδοχή του εαυτού και η άρνηση του να δίνεις μια γενική βαθμολογία στον εαυτό σου χρησιμοποιώντας λέξεις όπως “ανάξιος” ή “τέλειος”. (Dryden & Neenan, 1994). Μην βάζεις ταμπέλες στον εαυτό σου!
Διαφοροποίησε τις πράξεις σου από τη συνολική σου αξία ως άνθρωπο. Είναι σημαντικό να λες στον εαυτό σου “Αποδέχομαι σταθερά τον εαυτό μου ως άτομο ακόμα και αν κάποιες φορές δεν μου αρέσει ο τρόπος που συμπεριφέρομαι και δρώ. Παρόλ’ αυτά, είμαι διατεθειμένη/ος να αξιολογήσω τις συμπεριφορές μου και να τις βελτιώσω”.
Η χαμηλή αυτοαποδοχή μπορεί να προκύψει από την επιμονή σου να είσαι αγαπητή/ος, να αγαπηθείς και να έχεις την πλήρη αποδοχή των άλλων. Επιπλέον, όταν αξιολογείς τον εαυτό σου με βάση τα επιτεύγματα σου και δίνοντάς του μια συνολική βαθμολογία είναι πιθανό να σε οδηγήσει την χαμηλή αυτοαποδοχή. Το αίσθημα της ενοχής επίσης, οδηγεί στην χαμηλή αυτοαποδοχή. Αποδέξου ολοκληρωτικά τον εαυτό σου, αυτό θα σε βοηθήσει να βελτιώσεις/ να αλλάξεις ότι δε σου αρέσει.
Η αυτοαποδοχή οδηγεί σε περισσότερη ικανοποίηση, μεγαλύτερη επιτυχία στην επίτευξη στόχων και στη μείωση του άγχους, του θυμού και της κατάθλιψης. Αποδέχοντας τον εαυτό σου σε οδηγεί στο να αποδέχεσαι τους γύρω σου, ακόμα και αν δεν συμφωνείς με τον τρόπο συμπεριφοράς τους, πράγμα το οποίο σε οδηγεί στο να διαχειρίζεσαι καλύτερα τις σχέσεις σου με τους άλλους ανθρώπους. Η επίτευξη των στόχων καθώς και η διαχείριση των σχέσεων μας είναι σημαντικοί παράγοντες στην ενδυνάμωση της συναισθηματικής μας νοημοσύνης.
Παράλογες πεποιθήσεις που ενισχύουν τη χαμηλή αυτοαποδοχή:
- Είναι απόλυτα απαραίτητο να είμαι αγαπητή και αποδεκτή από όλους τους σημαντικούς ανθρώπους της ζωής μου.
- Πρέπει να είμαι απόλυτα ικανός, επαρκής, και να επιτύχω σε όλους τους σημαντικούς τομείς της ζωής μου για να θεωρούμαι άξιος και σημαντικός.
- Δε μπορώ να κάνω πολλά για τη χαμηλή εικόνα του εαυτού μου, επειδή έτσι και αλλιώς η αυτοαποδοχή μου προκύπτει από το πως με βλέπουν, με κρίνουν και μου συμπεριφέρονται οι άλλοι, καθώς και από το τι έχω πετύχει στη ζωή μου
Αποδέξου ολοκληρωτικά τον εαυτό σου, αυτό θα σε βοηθήσει να βελτιώσεις / να αλλάξεις ότι δεν σου αρέσει.
Βιβλιογραφία
Borcherdt, B. (1989). Think straight! Feel great. Sarasota, FL:Professional Resource Exchange.
Dryden, W. & Neenan, M. (1994). Dictionary of rational emotive behaviour
therapy. London: Whurr Publishers. Available from Albert Ellis Institute For Rational Emotive Therapy.
Ellis, A. (1994). Reason and emotion in psychotherapy. 2nd ed. New York, NY:
Birch Lane Press of Carol Publishing Group. Available from Albert
Ellis Institute For Rational Emotive Therapy.
Lynn, F. C. (2017). SOS Help For Emotions: Managing Anxiety, Anger, And
Depression. 3rd ed. Bowling Green, KY: SOS Programs & Parents Press.
